POSTACIE BIBLIJNE – JAN CHRZCICIEL

j3

Zachariasz i Elżbieta byli bezdzietnym małżeństwem do późnej starości. Stracili już nadzieję, że ich los może się odmienić, kiedy zostali rodzicami Jana. Jego cudowne narodzenie i posłannictwo zwiastował Archanioł Gabriel Zachariaszowi podczas obowiązków w świątyni. Zachariasz nie chciał uwierzyć obietnicy anioła i żądał znaku, dlatego pozostał niemy aż do urodzenia i nadania imienia dziecku. Cud odzyskania mowy  przy nadawaniu imienia Janowi,  rozsławił jego imię.

Imię Jan ma pochodzenie hebrajskie i oznacza „Bóg jest łaskawy”.

Jan był spokrewniony z Jezusem ze strony matki Elżbiety. Urodził się pół roku przed przyjściem na świat Jezusa w Ain Karim koło Jerozolimy.

Starsi rodzice szybko osierocili syna, który po ich śmieci został pustelnikiem. W wieku 30 lat według prawa mógł występować publicznie i nauczać. Głosił, że Mesjasz oczekiwany przez tak wiele lat jest już blisko.

Żyjąc na pustyni, żywił się jedynie szarańczą i miodem leśnym. Odziewał się w sierść wielbłąda, nosił pas skórzany na biodrach. W swoich naukach nawoływał do pokuty. Na znak skruchy i gotowości zmiany życia udzielał chrztu  w rzece Jordan. Był bardzo popularny w okolicach Palestyny, Judei, Jerozolimy. Ludzie  w nim upatrywali zapowiadanego Mesjasza. Św. Jan stanowczo temu zaprzeczał, twierdząc, że „Ten, który idzie za mną, mocniejszy jest ode mnie; ja nie jestem godzien nosić Mu sandałów” (Mt 3,11).

Pewnego dnia, nad rzeką Jordan zjawił się sam Jezus Chrystus, żeby przyjąć chrzest od Jana. Jezus nie potrzebował chrztu, bo nie był obciążony grzechami, ale został obmyty i uświęcił wody Jordanu. Podczas tego wydarzenia miała miejsce epifania Trójcy Świętej:  „A gdy Jezus został ochrzczony, natychmiast wyszedł z wody. A oto otworzyły Mu się niebiosa i ujrzał Ducha Bożego zstępującego jak gołębica i przychodzącego na Niego. A głos z nieba mówił: Ten  jest mój Syn umiłowany, w którym mam upodobanie” (Mt 3, 16-17).

Na skutek wyznania Janowego wobec tłumu: „Oto Baranek Boży, który gładzi grzechy świata” (J1, 29.36), do Jezusa przyłączyli się pierwsi uczniowie – Jan i Andrzej. Wcześniej byli oni uczniami Jana.

Działalnością św. Jana zainteresował się władca Galilei, Herod II Antypas. Był on synem Heroda I Wielkiego, który nakazał wymordować dzieci w Betlejem. Św. Jan napominał Heroda Antypasa, by nie grzeszył ze swoją bratową. Rozgniewany król, nakazał Jana aresztować.

W dniu swoich urodzin, wydał ucztę, w czasie której pod przysięgą zobowiązał się córce Herodiady, Salome, dać wszystko cokolwiek zażąda. Ta po naradzeniu się z matką, zażądała głowy św. Jana. Herod nakazał katowi wykonać wyrok śmierci na Janie i jego głowę przynieść na misie dla Salome.

Jezus Chrystus wystawił św. Janowi świadectwo: „między narodzonymi z niewiast, nie powstał większy od Jana Chrzciciela. Lecz najmniejszy w królestwie niebieskim większy jest niż on” (Mt11,11). Św. Jan działał przez swoich uczniów, którzy zachowywali posty i formuły modlitewne.

Jan Chrzciciel jest jedynym świętym – oprócz Maryi – którego narodzenie wspominamy w liturgii. U pozostałych świętych czcimy pamiątkę dnia  ich śmierci czyli dzień ich narodzin dla nieba. Św.  Jan był pierwszym świętym czczonym w całym Kościele. Jemu dedykowana jest bazylika rzymska św. Jana na Lateranie, będąca katedrą papieża.

Od IV wieku powstają świątynie ku czci św. Jana, nie tylko chrześcijańskie. Cesarz Teodozjusz Wielki (379-395) zamienił świątynię ku czci Jowisza w Damaszku na Bazylikę św. Jana Chrzciciela. Turcy zmienili ją na meczet. Według miejscowej tradycji, znajduje się tam głowa św. Jana Chrzciciela. Turcy czczą go jako jednego z proroków. Powstało też wiele zakonów ku jego czci – zwanych Joannitami.

W Polsce imię Jan jest bardzo popularne. W przeszłości wielu wybitnych Polaków nosiło to imię. Jest wiele  nazw miejscowości  pochodzących  od tego imienia. Wielu kościołom parafialnym patronuje św. Jan, np. katedrom: warszawskiej, wrocławskiej, w Kamieniu Pomorskim, Toruniu. Jego postać widnieje w herbach 18 miast i osad polskich, m. in.  Brzozowa .

Żaden święty nie wyrył w zwyczajach polskich tak silnych śladów, jak św.  Jan Chrzciciel. Jego dzień przypada, kiedy najdłuższy jest dzień a noc najkrótsza. W tę „świętojańską” noc jest zwyczaj puszczania wianków na wodę z zapalonymi świeczkami.  Wianki wyłowione przez chłopców, wróżą rychłe zamążpójście dziewczętom.

W wigilię święta przystrajano figurki św. Jana w kwiaty i śpiewano przy nich pobożne pieśni.

Niektóre  informacje o Janie Chrzcicielu pochodzą z Apokryfów, co może oznaczać, że są historycznie niepewne, ale nie jest to równoznaczne z tym, że  takie wydarzenia nie miały miejsca.

Apokryfy  – są  to księgi  o tematyce biblijnej uważane za nienatchnione i co za tym idzie, nie wchodzą w skład Kanonu Biblii.

Anna Rudnicka

Informacje

Kancelaria parafialna czynna jest po każdej wieczornej Mszy świętej w dni powszednie w razie pogrzebu lub konieczności wyjazdu do chorego z sakramentami można kontaktować się o każdej porze.

Kontakt

Telefon: +48 17 242 91 28 Email: parafia.piskorowice@op.pl , lub: d-pedro@wp.pl. Adres: Parafia Rzymskokatolicka pw. Św. Karola Boromeusza w Piskorowicach, Piskorowice 123, 37-300 Leżajsk